De Zelfdeterminatietheorie

De Zelfdeterminatietheorie (ZDT) van Ryan & Deci (1985, 2017) laat zien dat motivatie niet zomaar ontstaat. Het draait om drie basisbehoeften die iedereen kan versterken: Autonomie (zelf keuzes maken en regie hebben), Competentie (bekwaamheid ervaren en groeien) en Verbondenheid (hechte relaties en samenhorigheid voelen).
Professor Anja Van den Broeck (KU Leuven) benadrukt het belang van autonome motivatie. Intrinsieke motivatie (doen wat je leuk vindt) en geïdentificeerde motivatie (doen wat waardevol voelt) maken samen het verschil. Zelfs minder leuke taken voelen beter wanneer je ze als betekenisvol ervaart.
Haar boodschap is krachtig: Wil je prestaties verbeteren en welzijn verhogen? Creëer een omgeving waarin mensen écht de ruimte krijgen om zichzelf te zijn, zich bekwaam voelen en verbinding ervaren. Dit geldt voor zowel werk- als onderwijscontexten.

Hoe doe je dat? Met de Hulder-methode. Start met bewust eigenaarschap: Wat beteken jij in jouw werk voor anderen? Voer betekenisvolle dialogen: Niet vanuit oordeel, maar vanuit betekenis voor de ander(en). Bespreek dit contextueel: Ga het gesprek aan in de praktijk, daar waar het gebeurt.